Inland Empire: konijnen, Poolse hoeren en de Locomotion PDF Afdrukken E-mail
DVD
door Wim Van Acoleyen   
woensdag 10 juni 2009 08:52

Over David Lynch kan je bezwaarlijk zeggen dat de man toegankelijke films maakt. Met Inland Empire doet hij nog een stevig schepje surrealisme bovenop zijn gebruikelijke weirdness.

 

Inland Empire is Lynch’ vreemdste werk sinds debuutfilm Eraserhead. De eigenzinnige cineast koos ervoor om de film volledig op te nemen met een consumer-HDvideocamera – een keuze die ervoor zorgde dat het budget bijzonder laag bleef, en waardoor hij de volledige vrijheid had om totaal loos te gaan.

 

Inland EmpireEén ding mag je van ons aannemen: wie beweert Inland Empire te begrijpen, lult uit zijn nek. Het verhaal is, naar goede Lynchgewoonte, een ondoorgrondelijke mix van surrealistische situaties, geflipte personages en droomlogica, maar terwijl je uit voorganger Mulholland Dr. nog een parabel over stukgeslagen Hollywooddromen kon puren, is Inland Empire compleet onverklaarbaar voor iedereen die geen dagelijkse dosis antipsychotica voorgeschreven krijgt.

 

Een poging tot korte samenvatting: een actrice krijgt een rol aangeboden in een verfilming van een Poolse volkslegende, waar naar verluidt een vloek op rust. Ze gaat een buitenechtelijke relatie aan met haar tegenspeler, wordt lastiggevallen door haar buurvrouw – die zich gedraagt als een kruising tussen een demonische harpij en een dementerende schooldirectrice - , en twijfelt steeds meer aan de grenzen tussen realiteit en fictie. Ondertussen zien we beelden van een louche hotel ergens in Polen, krijgen we een sitcom met levensgrote konijnen voorgeschoteld en worden we voorgesteld aan een bende snollen met een voorliefde voor fiftiesmuziek. Dat alles wordt in een onbegrijpelijke volgorde gemonteerd – je weet nooit wat juist wanneer gebeurt, welke actie een gevolg is van welke handeling. En daarna ontspoort het verhaal pas écht.

 

Maar dat betekent overigens niet dat Inland Empire geen goede film is. Lynch heeft een ongelofelijk groot talent voor sfeerschepping – heel de film baadt in een gloed van surrealisme. Door de constante drone op de soundtrack weet Lynch een onvoorstelbaar lugubere sfeer op te wekken, met een toch altijd aanwezige komische ondertoon. Je weet nooit of je nu moet lachen, in je baard wrijven of in je broek plassen – maar wegkijken doe je gegarandeerd nooit. Wat overigens een hele prestatie is: Inland Empire duurt bijna drie uur, maar verveelt toch geen seconde.

 

Over hoofdactrice Laura Derns acteerprestatie zei Lynch zelf dat ze een Oscar verdiend had – Dern speelt, naargelang aan wie je het vraagt, drie of vier rollen tegelijkertijd en wisselt binnen één scene tussen de meest uiteenlopende emoties. Maar als je het ons vraagt, blinkt ze vooral uit in steeds verward en schaapachtig in de camera kijken. Gelukkig past dit wel bij de bevreemdende nachtmerriesfeer van Inland Empire, maar die Oscar staat toch verdiend op andermans kast te pronken.

Laura Derns enige gelaatsuitdrukking in Inland Empire

 

Enfin, laat het duidelijk zijn dat Inland Empire gaan toegankelijke kost is. Het is als kijker een helse klus om de narratief te ontwarren – voor zover dat dat mogelijk is. Lynch voegt laag na laag toe, maakt een film in de film en speelt met de associaties die de kijker maakt, probeert met opzet de verschillende lijnen door elkaar te klutsen en propt de film vol verwijzingen naar vroeger werk. Onze raad? Beschouw Inland Empire niet als een verhaaltje, maar als een ervaring. Laat de film als een droom over je heengaan, en geniet van de unieke sfeer. En zeg dan zelf: niemand kan een stel hoeren die synchroon de Locomotion dansen zo creepy maken als David Lynch.

 

Inland Empire is nu uit op DVD als onderdeel van De Collectie van Cineart.

 

© 2009 - 2010 cultusonline

Meer artikels:
Interviews
Albumreviews
Concertrecensies
Filmreviews
DVDreviews
Filmartikels
Muziekartikels
Flashback
Meer film: